2002 yılında kurulan ve merkezi São Paulo eyaletinin Barueri kentinde bulunan Brezilyalı poliüretan sistem üreticisi Purcom, yıllık 1.200 ton geri dönüşümlü poliol üretecek kimyasal geri dönüşüm tesisini Ocak 2027'de devreye alacak. Tesisin ilk ham maddesi, ömrünü tamamlamış buzdolaplarından toplanan rijit poliüretan köpük olacak. Şilte ve otomotiv koltuklarından çıkan esnek köpüğün de ham madde olarak kullanılması için geliştirme çalışmaları sürüyor. Elde edilen geri dönüşümlü poliol yeniden buzdolabı yalıtımında kullanılıyor. Şirket, kapasiteyi 2028 yılına kadar on katına çıkarmayı hedefliyor. Purcom'un kurucusu ve CEO'su Giuseppe Santanchè, yatırımı São Paulo'da düzenlenen PU do Futuro Summit'te duyurdu.
Purcom kendini Latin Amerika'nın en büyük bağımsız poliüretan sistem üreticisi olarak tanımlıyor. Duyuruyu alışılmadık kılan da bu, çünkü geri dönüşüm kapasitesine yapılan yatırım bir ham madde devinden değil, doğrudan formülasyon yapan bir şirketten geliyor. Başlangıç hacmi ise bilinçli olarak mütevazı tutulmuş. Yıllık 1.200 ton, sektörün arz açığını kapatacak bir büyüklük değil, bu işe hangi ölçekte başlamanın gerçekçi olduğunu gösteren bir referans. Şirket bu rakamı 2028'e kadar on katına çıkarmayı hedefliyor.
Duyurunun daha öğretici yanı ise tesisin etrafında kurulan düzen. Purcom, Purcom Ecos adlı bir toplama ve ayrıştırma platformu işletiyor ve malzemeyi tersine lojistik ağı boyunca Econexão adlı dijital izlenebilirlik sistemiyle takip ediyor. Şirkete göre bu ağ son on yılda adım adım kuruldu. Bu sıralama, poliüretan geri dönüşümündeki asıl zorluğun nerede olduğunu da gösteriyor. Temiz, ayrıştırılmış ve kayıt altına alınmış bir atık köpük akışı kurmak, kimyayı çözmekten daha uzun sürüyor.
Tesiste ilk olarak hurdaya çıkan buzdolaplarından elde edilen rijit köpük kullanılacak. Şilte ve otomotiv koltuklarından gelen esnek köpük ise ham madde olarak henüz geliştirme aşamasında. Kaynak, yeni tesiste kullanılacak prosesi yalnızca kimyasal geri dönüşüm olarak tanımlıyor. Glikoliz ise sadece şirketin daha önce Electrolux ile yürüttüğü endüstriyel deneme anlatılırken geçiyor. O çalışmada atık buzdolabı köpüğü glikolizle parçalanıp geri dönüşümlü poliole çevrilmiş, ardından formüle edilmiş bir poliol sistemine katılmıştı.
Sistem üreticisi ya da rijit köpük alıcısı için önemli olan, döngünün nasıl kapandığı. Buzdolabı köpüğü yeniden buzdolabı yalıtımına dönüyor ve bu işi, o köpüğün sistemini en başta formüle eden türden bir şirket üstleniyor. Bu örnek, geri dönüşümlü poliol arzının ilk dönemde nasıl olacağı konusunda da gerçekçi bir fikir veriyor: küçük hacimler, serbest piyasada alım satım yerine tahsis usulü dağıtım ve belirli bir toplama ağına bağlı tedarik. Geri dönüştürülmüş içerik zorunluluğunun gündeme geldiği her pazarda asıl soru, geri toplama zincirini kimin yöneteceği. Bu rol hurdayı üreten beyaz eşya ve panel üreticilerine, geri dönüşüm firmalarına ya da polioli geri almak isteyen poliüretan sistem üreticilerine düşebilir.